Koszyk

produktów: 0

wartość: 0,00 zł

przejdź do koszyka

Newsletter
Zgarnij 10% rabatu i bądź na bieżąco z promocjami. (Bez obaw, nie lubimy spamu)
Artykuły
STREFA DARMOWEJ DOSTAWY
Przesyłki InPost
Witaminy 0

Witaminy

Co to są witaminy, jakie są ich przykłady i jaką rolę pełnią w organizmie człowieka?

Witaminy to grupa związków, które mają różną budowę chemiczną, niektóre są jednorodnymi substancjami chemicznymi (witaminy K, D, B) inne zbudowane są z różnych związków chemicznych. Ich wspólną cechą jest niewielki ciężar cząsteczkowy, który ułatwia im działanie.

Rola witamin i skutki ich niedoboru w organizmie człowieka

Witaminy są konieczne do prawidłowej pracy organizmu człowieka, większość z nich musi być dostarczana z pożywieniem. Nie stanowią one źródła energii, ani nie mają funkcji budulcowej, a organizm potrzebuje ich w małych ilościach, natomiast pełnią istotną rolę aktywizatora procesów przemiany materii, czyli wszystkich złożonych i precyzyjnie skoordynowanych reakcji chemicznych zachodzących w ludzkim organizmie, polegających na analizie (rozkładzie) i syntezie (łączeniu) chemicznej. Dzięki drobnocząsteczkowej budowie łatwo docierają do miejsc reakcji chemicznych.

Organizm nie potrafi samodzielnie zsyntetyzować większości witamin, wyjątkiem jest na przykład witamina D, dlatego muszą być one dostarczane wraz z pożywieniem. Organizm nie zawsze otrzymuje witaminy w czystej postaci, a potrafi je tworzyć z prowitamin, na przykład beta-karoten jest prekursorem witaminy A. Zazwyczaj przeciętna dieta dostarcza wszystkich witamin, ale narażenie na stres, występowanie kontuzji, przechodzenie chorób, podeszły wiek czy uprawianie sportu zwiększają na nie zapotrzebowanie.

W związku z tym, że mają niejednorodną budowę chemiczną, ich wpływ na organizm człowieka jest różny, niektóre na przykład, biorą udział w produkcji hormonów, inne natomiast są składnikami enzymów:

Tabela. Wybrane witaminy ich rola i skutki niedoboru w organizmie człowieka.

Witamina Funkcja pełniona w organizmie Skutki niedoboru
Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach
A
  • Bierze udział w tworzeniu rodopsyny (proces widzenia)
  • Wpływa na procesy odpowiedzialne za podział i różnicowanie się komórek
  • Inaktywuje wolne rodniki
  • Upośledzenie widzenia w ciemności
  • Rogowacenie skóry
D
  • Utrzymuje właściwą gęstość kości
  • Hamuje nadmierną proliferację komórek
  •  Krzywica u dzieci, rozmiękczenie kości i osteoporoza w dorosłych
E
  • Inaktywuje wolne rodniki
  • Reguluje aktywność biologiczną niektórych komórek układu odpornościowego
  • Bierze udział w zmniejszeniu agregacji płytek krwi
  • Rogowacenie skóry
  • Zaburzenia w układzie neurologicznym
  • Zaburzenia w funkcjonowaniu mięśni szkieletowych
K
  • Udział w wytwarzaniu protrombiny (układ krwionośny)
  • Bierze udział w gospodarce wapniem
  • Uczestniczy w syntezie białek
  • Osteoporotyczne złamania kości
  • Krwawienia
Witaminy rozpuszczalne w wodzie
B1
  • Pobudza wydzielanie hormonów gonadotropowych
  • Choroba beri-beri (brak apetytu, zaniki mięśni)
B2
  • Bierze udział w funkcjonowaniu układu nerwowego
  • Zaburzenia koordynacji ruchowej
B3
  • Odpowiada za utrzymanie prawidłowego stanu nabłonka skóry
  • Bierze udział w przemianach białek, tłuszczów i węglowodanów
  • Pelagra (zmiany zapalne jamy ustnej i skóry, wymioty)
B5
  • Bierze udział w syntezie wielu hormonów
  • Bierze udział w przemianach białek, tłuszczów i węglowodanów
  • Ból głowy
  • Szczypanie rąk i nóg
B6
  • W przygotowaniu
  • W przygotowaniu
B12
  • Reguluje funkcjonowanie układu nerwowego
  • Bierze udział w syntezie DNA
  •  Permanentne zmęczenie
C
  • Inaktywuje wolne rodniki
  • Bierze udział w przemianach tyrozyny
  • Szkorbut
  • Brak apetytu

Podział witamin na dwie grupy

Witaminy można podzielić na dwie grupy pod względem rozpuszczalności w płynach. Te rozpuszczalne w tłuszczach to witaminy: A, D, E i K, natomiast rozpuszczalne w wodzie to witamina C i witaminy z grupy B. Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach znajdują się głównie w olejach i tłuszczach zawartych w pożywieniu, tłuszcze są niezbędne do ich przyswojenia, z tego też względu preparaty z tej grupy witamin powinny być przyjmowane w trakcie lub po posiłku. Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach są magazynowane w organizmie, dlatego zalecana jest ostrożność przy ich przyjmowaniu, aby nie doprowadzić do hiperwitaminozy (nadmiaru witaminy), ponieważ w dużych stężeniach witaminy mogą być toksyczne i prowadzić na przykład do zaburzeń wątroby. Witaminy rozpuszczalne w wodzie znajdują się w wodnistej części produktów spożywczych, nie kumulują się w organizmie, a ich nadmiar jest wydalany wraz z moczem, dlatego istotne jest systematyczne uzupełnianie diety w te związki. Witaminy mogą być wytwarzane syntetycznie i dostarczane do organizmu w postaci suplementów diety. Naturalnie występują w warzywach, owocach, mięsie, mleku, jajach.

Komentarze do wpisu (0)

do góry
Sklep jest w trybie podglądu
Pokaż pełną wersję strony
Click Shop | Hosting home.pl